Een politicus maakt het centraal examen Nederlands en vindt het “wel linkse materie, zeg”. De Telegraaf maakt er een artikel van. En wij, docenten Nederlands, krijgen er gratis een prachtige les argumentatieleer bij cadeau. Laten we ‘m uitpakken.
Een leerling die haar leeslijst op Goodreads bijhoudt, BookTok-video’s kijkt en mooie zinnen via Snapchat doorstuurt — wie wil weten wat lezen écht met haar doet, komt er met een enquête niet. In zijn nieuwe hoofdstuk over interviewonderzoek laat Jeroen Dera zien hoe je voorbij de oppervlakte komt. Drie soorten gesprekken, één onmisbare vaardigheid (actief luisteren), en een lesje voor iedere docent Nederlands die wel eens een leesgesprek voert.
Drie mooie opdrachten voor de bovenbouw belandden in de brievenbus, alle drie van Anne-Thaya Bonzet: Alles staat in map Literatuur.
Je ziet het dagelijks: leerlingen die een opdracht inleveren die te glad is, te vlot, te weinig van henzelf. Hersenwetenschapper David Eagleman verklaart wat er neurologisch op het spel staat als leerlingen het denken uitbesteden — en waarom vruchtbaar ongemak geen pedagogische gril is, maar pure neurologie.
Digitale literatuur zoals instanovels kan de leesmotivatie van leerlingen aanzienlijk vergroten — vooral bij leerlingen die zichzelf niet als lezer zien. In dit artikel verkennen we waarom het werkt, wat leerlingen aanspreekt en hoe je instanovels didactisch inzet als brug naar langere teksten.
Fictie verdwijnt langzaam uit het voortgezet onderwijs. Boekgesprekken worden vervangen door sollicitatiegesprekken, leeslijsten worden ingeruild voor vaardigheidstoetsen. Maar de nieuwe kerndoelen Nederlands (2025/2026) zijn duidelijk: literatuur heeft een inhoudelijke en vormende functie. In dit artikel: hoe bouw je als docent Nederlands een leescultuur op die wél werkt — met het model van Theo Witte, graphic novels, young adult literatuur en alternatieven voor het klassieke leesverslag.
Vmbo-leerlingen die perspectiefwisselingen inzetten en gelaagde cliffhangers schrijven — het klinkt utopisch. Toch lukt het, als je taalonderwijs koppelt aan iets wat iedere tiener kent: de kick van een spannend verhaal. Dit artikel beschrijft de Angstzweet-methodiek: een geïntegreerde aanpak waarbij spanning als motor dient voor lees- én schrijfvaardigheid, gevoed door formatieve evaluatie en echte literatuur.
Wat als leerlingen zelf het nieuwsartikel kiezen, met AI een compleet lespakket maken — en dat pakket ook aan de klas geven? Dit artikel beschrijft een concept dat leesvaardigheid, schrijfvaardigheid, mediawijsheid en mondeling taalgebruik combineert, zonder abonnement op een methode. Met downloadlinks naar een kant-en-klaar lesplan en een uitgewerkt voorbeeldpakket.
Met deze AI-prompt zet je elk nieuwsartikel om naar lesmateriaal voor de onderbouw vmbo — inclusief begripsvragen en een creatieve opdracht. Geen AI-ervaring nodig.
De opkomst van generatieve AI in het onderwijs is onmiskenbaar, maar voor de docent Nederlands brengt het een unieke uitdaging met zich mee. Terwijl veel populaire tools uit de Verenigde Staten komen, dwingen de Nederlandse wetgeving en de Europese privacyregels ons tot een kritische blik. Hoe navigeer je als leraar tussen de mogelijkheden van AI en de strikte kaders van de AVG en de nieuwe EU AI Act?
